język polskijęzyk angielski

Mama na rauszu

Tytuł oryginalny
Mama se opila ko majka
Tłumacz
Abrasowicz, Gabriela
Gatunek sztuki
Komedia
Obsada kobiet
Obsada mężczyzn
Szczegóły
komedia rodzinna / komedia społeczna

Marina ma pięćdziesiąt dwa lata, męża, troje dorosłych dzieci i zamiar, który wygląda zarazem komicznie i podejrzanie poważnie: chce po raz pierwszy w życiu naprawdę się upić. Nie wypić kieliszek, nie rozluźnić się towarzysko, tylko sprawdzić, co stanie się z kobietą, która przez lata była rozsądna, odpowiedzialna i trzeźwa. Alkohol działa tu jak maszyna prawdy, ale jej właściwy mechanizm ujawnia się dopiero pod koniec. Marina przygotowuje swoje pierwsze pijaństwo jak domowy rytuał przejścia: z butelkami, zabezpieczonym mieszkaniem, uprzedzoną rodziną i nadzieją, że po alkoholu wreszcie wolno będzie powiedzieć to, czego nie mówiło się przez lata.

Mama na rauszu Ivora Martinicia rozgrywa się jednego dnia, 9 marca 2025 roku, w siedemdziesięciometrowym mieszkaniu w zagrzebskiej dzielnicy Trnsko. Nie jest to data historyczna, lecz zwyczajny, ciepły dzień, opisany z niemal dokumentalną dokładnością: przez pogodę, ceny w sklepach, wiadomości, lokalną politykę i drobne fakty codzienności. Ta precyzja nie jest ozdobą. Martinić pokazuje, że życiowe przesunięcia rzadko przychodzą w chwili ogłoszonej jako przełomowa. Częściej zaczynają się przy stole, między zakupami, wiadomościami z telewizora, butelką amaro i źle dobranymi zasłonami.

Z jednego domowego eksperymentu szybko powstaje świetnie skonstruowana komedia wejść, napięć i niechcianych wyznań. Mąż Zoran próbuje asekurować sytuację, córka Tea przychodzi z chłopakiem, którego Marina nie akceptuje, sąsiedzi przynoszą własny alkohol i własne rachunki krzywd, a matka Mariny pojawia się dokładnie wtedy, kiedy mogłoby się wydawać, że wieczór osiągnął już granicę niezręczności. Każda kolejna osoba odsłania inny układ zależności: małżeński, macierzyński, sąsiedzki, pokoleniowy, polityczny. Martinić wydobywa komizm z momentów, w których rodzinne i sąsiedzkie konwenanse przestają chronić bohaterów przed tym, co naprawdę o sobie myślą.

Chorwacki tytuł sztuki odwołuje się do idiomu oznaczającego silne upojenie alkoholowe, związanego z dawnym zwyczajem podawania alkoholu kobietom przy porodzie. W polskim tytule zostaje z tego nie tylko żart, lecz także temat: matka jako ktoś, kto przez lata znosi ból bez znieczulenia, ale także ktoś, komu kultura chętnie odbiera prawo do utraty kontroli. Mama na rauszu jest tekstem bardzo scenicznym, opartym na rytmie rozmowy, precyzji komediowej i mocnej roli dla aktorki. Pod powierzchnią rodzinnej awantury pracuje tu pytanie o to, ile milczenia potrzeba, żeby utrzymać spokojne życie, i co się dzieje, kiedy ktoś postanawia choć raz nie być spokojny.

Formularz zamówienia sztuki

Zamawiana sztuka: Mama na rauszu