Informujemy, że w samej końcówce 2025 roku ukazał się nakładem Wydawnictwa ADiT pierwszy z trzech tomów antologii dramatów Tadeusza Słobodzianka. To wyjątkowe wydanie – wzbogacone o posłowie Łukasza Drewniaka – prezentuje najważniejsze teksty autora mierzące się z polsko-żydowskimi relacjami, historią i pamięcią.
W tomie znalazły się dramaty podejmujące tematy polskiego antysemityzmu, tożsamości rozdartej między dwiema tradycjami oraz traumy pogromu w Jedwabnem. Centralne miejsce zajmuje Nasza klasa – nagrodzona Nike, wciąż poruszająca opowieść o sąsiedztwie przeradzającym się w przemoc, o pamięci, która dzieli, i o próbie zrozumienia własnej historii.
Tom obejmuje pięć sztuk:
Obywatel Pekosiewicz – dramatyczny powrót do Marca 1968, widziany z perspektywy prowincjonalnego Zamościa. W mieście targanym ideologicznymi napięciami o duszę „dziecka wojny” walczą biskup i sekretarz partii. Lokalność staje się tu zwierciadłem ogólnopolskich niepokojów.
Nasza klasa – przejmująca opowieść inspirowana pogromem Żydów w Jedwabnem. Autor śledzi losy uczniów jednej klasy – Żydów i Polaków – na przestrzeni 70 lat, od czasu wojny po współczesność. To dramat o winie, współistnieniu, pamięci i próbie pojednania, a zarazem jeden z najważniejszych głosów w debacie o relacjach polsko-żydowskich.
Historia Jakuba – poruszająca, oparta na faktach historia księdza-filozofa żydowskiego pochodzenia, który staje w obliczu bolesnych pytań o tożsamość, przynależność i duchową integralność. Intymny dramat o człowieku rozdwojonym między światem wiary, historii i własnego sumienia.
Fatalista – zainspirowany prozą Isaaca Bashevisa Singera portret młodych zasymilowanych Żydów tuż przed katastrofą II wojny światowej. Filozofia fatalizmu i woluntaryzmu splata się tu z historią, prowadząc bohaterów ku decyzjom ostatecznym, naznaczonym tragicznym ciężarem czasu.
Akropolis nasze – najnowszy, dotąd niepublikowany dramat Słobodzianka. Autor rekonstruuje powstawanie legendarnego spektaklu Akropolis Jerzego Grotowskiego – przedstawienia, które poprzez Wyspiańskiego próbowało dotknąć niewyrażalnego doświadczenia Holocaustu.
"W tekstach Słobodzianka uwiodło mnie, jeśli mam być szczery, rzadkie połączenie spontaniczności i przemyślności: jest to, zdaje się, facet, który cholernie lubi to, co robi i zna właściwe chwyty. Cieszy go opowiadanie historii i wie zarazem, że najlepsze historie, zwłaszcza te opowiadane w teatrze, nigdy nie są nowe i nieznane, przeciwnie, znają je wszyscy i nieraz się nimi cieszyli. Tylko to, co opowiadane wielekroć, pozwala smakować swoją urodę: ponieważ znamy fabułę i generalia narracji, uwagę przyciągają detale, drobne innowacje, niespodziane wtręty, a także język opowieści (jak wtedy, gdy nam ktoś znany tekst przedstawi na przykład w suahili). A właśnie w takich szczegółach kryje się nie tylko diabeł, ale również piękno świata."
Krzysztof Wolicki
Liczba stron: 593
Projekt okładki: Łukasz Zbieranowski / Fajne Chłopaki
ISBN: 978-83-60699-69-0
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego